🐂 BISTBULL

Borsa Sözlüğü — BIST ve Akıllı-Para Terimleri

Yabancı takas, gizli toplama, konfluans, F/K, ROE… Borsa İstanbul'da sık geçen terimleri sade Türkçe, örnekle anlatıyoruz. Jargon değil, anlaşılır karşılıklar.

Akıllı Para — Takas, İçeriden, Sosyal

Yabancı takas (takas oranı) nedir?

Yabancı yatırımcının bir hissede ne kadar pay tuttuğu ve haftalık değişimi. Yabancı giriyor mu çıkıyor mu — yani akıllı paranın yönü. Fiyat yataytken yabancı oranı artıyorsa, çoğu zaman sessiz bir toplama vardır.

Gizli toplama nedir?

Büyük oyuncuların (yabancı/kurumsal) fiyatı oynatmadan sessizce hisse biriktirmesi. Takasta görülür: yabancı oranı artıyor ama fiyat hâlâ düşük. Genelde sert yükselişten önce gelir.

Dağıtım nedir?

Toplamanın tersi: büyük para hissesini kalabalığa satıyor — çoğu zaman sosyalde herkes coşkuluyken. Balon/tepe uyarısı, kaçma sinyali.

Konfluans (üçgenleme) nedir?

Farklı bağımsız kaynakların aynı hisseye işaret etmesi. Akıllı-para üçgeni: Sosyal (kalabalık) + Takas (yabancı) + İçeriden (yönetici). Üçü hizalanınca sinyal güçlüdür.

Konviksiyon nedir?

Birden çok bağımsız sinyalin aynı yönü göstermesi: örneğin sosyalde boğa + yabancı giriyor + radar güçlü. Üç köşe birden "al" diyorsa konviksiyon yüksektir.

Fade nedir?

Sosyalde coşku var ama yabancı satıyor — kalabalık FOMO yaparken akıllı para çıkıyor. "Coşkuya kapılma" uyarısı.

Pump nedir?

Aşırı coşku + zayıf ya da hiç temel → manipülasyon/balon şüphesi. Genelde hızlı şişip hızlı söner.

Erken (erkenci fırsat) nedir?

Yabancı topluyor + temel güçlü ama sosyalde henüz sessiz — kalabalık fark etmeden önce yakalanan fırsat.

İçeriden işlem nedir?

Şirket yöneticisi ya da ortağının kendi hissesini alıp satması (KAP'ta açıklanır). Yönetici kendi parasını koyuyorsa güçlü bir güven sinyalidir. Akıllı-para üçgeninin üçüncü köşesi.

Tahtacı nedir?

Bir hissede fiyatı planlı şekilde yöneten büyük oyuncu. Ayak izi: sessiz hacim, dar floatta birikme, KAP hareketleri.

Sessiz birikim nedir?

Bir oyuncunun fiyatı fazla oynatmadan gürültüsüzce hisse toplaması. Çoğu zaman sert yükselişten önce gelir.

Float baskısı nedir?

Float, bir hissenin halka açık dolaşımdaki pay miktarıdır. Float baskısı ise günlük hacmin bu paya oranıdır — yüksekse az hisse çok el değiştiriyor demektir.

Holding-grup etkisi nedir?

Aynı holding ailesindeki hisseler (Yıldız, Koç, Sabancı…). Bir üye güçlü sinyal verdiğinde diğer üyelere küçük bir bonus tanınır.

Temel Analiz

F/K (Fiyat/Kazanç) oranı nedir?

Hissenin kârına kaç kat fiyat biçildiğini gösterir. Düşük genelde ucuz, yüksek genelde pahalı anlamına gelir.

ROE (özkaynak kârlılığı) nedir?

Şirketin, ortakların koyduğu sermayeyle ne kadar kâr ürettiği. Yüksek ROE, sermaye-verimli bir iş demektir.

Türkiye filtresi nedir?

Skora eklenen makro katman: döviz kalkanı, faiz direnci, enflasyon muhasebesi. BIST'in kendine özgü koşullarını hesaba katar.

Faktör / FaktörLab nedir?

Hisseleri ortak özelliklerine göre seçen sistem: düşük volatilite + momentum + 52-hafta zirve yakınlığı. İndeks-üstü getiri arar; basit ama istikrarlı.

Veri tazeliği nedir?

Bir hissenin arkasındaki verinin ne kadar güncel olduğu. Taze: son ~26 saatte yenilenmiş. Bayat: 72 saatten eski — skora temkinli yaklaş.

KAP nedir?

Kamuyu Aydınlatma Platformu — şirketlerin resmi açıklamalarını (bilanço, pay alım-satım, sermaye artırımı…) yayınladığı platform.

Tarayıcılar

Radar nedir?

Saf temel analiz tarayıcısı. Her hisseyi 7 boyutta (değerleme, kalite, büyüme, bilanço, kâr kalitesi, rekabet avantajı, sermaye kullanımı) puanlar ve tek bir skora indirir.

Takas (sekmesi) nedir?

Yabancı yatırımcının bir hissede tuttuğu pay ve haftalık değişimi tek ekranda — akıllı paranın yönünü izlemenin en doğrudan yolu.

BullWatch nedir?

Tahtacı ve sessiz birikim tarayıcısı. BIST hisselerini birden çok motorla tarar ve üç güven kademesine ayırır.

EARLY / CONFIRMED / CONVICTION nedir?

BullWatch'ın üç kademesi. EARLY: iz var, henüz teyit yok. CONFIRMED: birden çok motor aynı yöne işaret ediyor. CONVICTION: tablo net — hacim de fiyat da teyitli.

BullAlfa nedir?

Temel analiz ile zamanlamayı birleştiren hibrit tarayıcı — "iyi şirket"i ve "iyi an"ı aynı anda arar.

Cross Hunter nedir?

Teknik analiz tabanlı sinyal radarı: golden cross, kırılım, hacim-fiyat gibi grafik sinyallerini yakalar.

Bu terimleri canlı veride gör
Yabancı takas, içeriden işlem ve sosyal duyarlılık — tek terminalde, tüm BIST için.
Terminale gir →

Bilgilendirme amaçlıdır; yatırım tavsiyesi değildir. Skorlama metodolojisi · Ana sayfa